1. Tổng quan
Caroline của Hesse-Rheinfels-Rotenburg (sinh ngày 18 tháng 8 năm 1714 tại Rotenburg an der Fulda, Đức - mất ngày 14 tháng 6 năm 1741 tại Paris, Pháp) là một công chúa người Đức, thuộc Nhà Hesse và là con gái của Ernst Leopold, Phong địa Bá tước xứ Hesse-Rotenburg. Bà trở thành Công tước phu nhân xứ Bourbon và Thân vương phi xứ Condé thông qua cuộc hôn nhân với Louis Henri, Công tước xứ Bourbon. Cuộc đời Caroline trải qua nhiều biến động, từ việc được xem xét làm ứng cử viên cho hôn nhân hoàng gia Pháp với Louis XV của Pháp, cho đến giai đoạn phải chịu cảnh lưu đày cùng chồng và cuộc sống tại triều đình. Mặc dù cuộc đời ngắn ngủi, Caroline đã để lại một con trai là Louis Joseph de Bourbon, người kế nhiệm tước vị Thân vương xứ Condé. Các mối quan hệ gia đình của bà, đặc biệt là với các cháu gái, cũng gắn liền với những sự kiện lịch sử quan trọng của Pháp, như Cách mạng Pháp, tạo nên một phần di sản đáng kể.
2. Thời niên thiếu và bối cảnh gia đình
2.1. Nơi sinh và gia đình
Caroline chào đời vào ngày 18 tháng 8 năm 1714 tại Rotenburg an der Fulda, thuộc Hesse, Đức. Bà có tên đầy đủ là Caroline của Hesse-Rheinfels-Rotenburg. Trong tiếng Pháp, tên của bà được biết đến là Caroline-Charlotte de Hesse-Rheinfels-RotenbourgFrench. Bà là người con thứ tám trong số mười người con của Ernst Leopold, Phong địa Bá tước xứ Hesse-Rotenburg, người đứng đầu nhánh Công giáo của Nhà Hesse, và vợ ông, Nữ Bá tước Eleonore xứ Löwenstein-Wertheim-Rochefort.
2.2. Tuổi thơ và học vấn
Ngay từ khi còn nhỏ, Caroline đã nổi tiếng là một thiếu nữ xinh đẹp. Với gia thế danh giá xuất thân từ nhánh Công giáo của Nhà Hesse, bà đã trở thành một trong những ứng cử viên sáng giá nhất cho cuộc hôn nhân hoàng gia với Louis XV của Pháp. Tuy nhiên, cuối cùng bà đã bị loại khỏi danh sách các ứng viên. Lý do được đưa ra là do "tính khí thất thường" của bà theo một số nguồn tin, trong khi các nguồn khác lại cho rằng bà bị loại vì những lý do liên quan đến di truyền trong gia đình, chẳng hạn như việc anh chị em của bà có nhiều con gái hoặc có con trai mắc chứng sứt môi hở hàm ếch.

3. Hôn nhân và cuộc sống triều đình
3.1. Hôn nhân với Louis Henri
Vào ngày 14 tháng 7 năm 1728, một tháng trước sinh nhật thứ 14 của mình, Caroline kết hôn với Louis Henri, Công tước xứ Bourbon, tại Sarry, Pháp. Người chồng của bà là một người đàn ông góa vợ, hơn bà 22 tuổi. Louis Henri là một hoàng thân huyết thống của Pháp và là người đứng đầu Nhà Condé, một nhánh thuộc Nhà Bourbon. Về phía mẹ, ông là cháu nội của Louis XIV của Pháp thông qua người con gái hợp pháp của nhà vua là Louise Françoise de Bourbon. Vào thời điểm tái hôn với Caroline, Louis Henri đã mất đi thị lực một bên mắt và không còn giữ được vẻ mảnh mai quyến rũ như thời trẻ. Trước Caroline, Thân vương phi xứ Condé là Marie Anne de Bourbon, người đã qua đời tám năm trước cuộc hôn nhân này. Sau khi kết hôn, Caroline được biết đến tại triều đình Pháp với tước hiệu Madame la Duchesse hay Công tước phu nhân xứ Bourbon.
3.2. Cuộc sống tại triều đình Pháp
Cuộc sống của Caroline tại triều đình Pháp không phải lúc nào cũng suôn sẻ. Vào năm 1725, chồng bà, Louis Henri, bị thất sủng và buộc phải rút về các điền trang của mình. Caroline buộc phải cùng ông lui về Lâu đài Chantilly. Cuộc sống tân hôn của hai người bắt đầu trong cảnh bị giam lỏng tại lâu đài này. Mãi đến năm 1730, Louis Henri mới được ân xá và hai vợ chồng được phép trở lại triều đình hoàng gia. Sau đó, họ sống khá kín đáo tại Hôtel de Condé ở Paris.

Một mối quan hệ đáng chú ý trong cuộc sống của Caroline tại triều đình là với mẹ của Hầu tước de Sade, Marie Éléonore de Maillé (1712-1777). Marie Éléonore là họ hàng và từng là thị nữ của Caroline. Chính nhờ mối liên hệ này mà Hầu tước de Sade đã chào đời tại Hôtel de Condé vào tháng 6 năm 1740, cùng năm chồng của Caroline qua đời.
4. Con cái và các mối quan hệ gia đình
4.1. Con cái
Caroline và Louis Henri có một người con duy nhất sau tám năm kết hôn:
- Louis Joseph de Bourbon (sinh ngày 9 tháng 8 năm 1736 - mất ngày 13 tháng 5 năm 1818): Ông là người kế nhiệm tước vị Thân vương xứ Condé. Sau khi Caroline qua đời, Louis Joseph bé bỏng đã được giao cho người chú của mình, Bá tước xứ Clermont, một người nổi tiếng với lối sống phóng túng, để nuôi dưỡng.
4.2. Các mối quan hệ gia đình đáng chú ý
Sau khi Công chúa Caroline qua đời, hai người cháu gái của bà đã bước vào triều đình Pháp và có những vai trò quan trọng trong lịch sử:
- Cháu gái thứ nhất là Công chúa Viktoria của Hesse-Rheinfels-Rotenburg (hay Hesse-Rotenburg). Năm 1745, bà kết hôn với Charles, Thân vương xứ Soubise, người đứng đầu nhánh thứ của Nhà Rohan. Charles cũng là cha của Charlotte de Rohan, người sau này cũng kết hôn với một Thân vương xứ Condé.
- Cháu gái thứ hai là Công chúa Maria Luisa của Savoy (hay Marie-Louise, Thân vương phi xứ Lamballe). Năm 1767, bà đến Pháp để kết hôn với Louis Alexandre de Bourbon, một thành viên của nhánh hoàng gia. Bà trở thành một người bạn thân thiết và thị nữ của Marie Antoinette, giữ tước hiệu princesse de Lamballe. Cuộc đời của bà kết thúc bi thảm khi bà bị một đám đông cách mạng sát hại dã man trong Cuộc thảm sát tháng Chín năm 1792, một sự kiện tàn khốc của Cách mạng Pháp. Sự kiện này cho thấy tác động mạnh mẽ của các biến động chính trị đối với giới quý tộc Pháp.
5. Qua đời
Louis Henri, Công tước xứ Bourbon, chồng của Caroline, qua đời tại Lâu đài Chantilly vào ngày 27 tháng 1 năm 1740. Caroline qua đời một năm sau đó, vào tháng 6 năm 1741, tại Paris, khi bà mới 26 tuổi. Thi hài của bà được an táng tại Carmel du faubourg Saint-Jacques ở Paris.
6. Gia phả
Dưới đây là gia phả của Công chúa Caroline của Hesse-Rheinfels-Rotenburg:
| Tổ tiên của Caroline của Hesse-Rheinfels-Rotenburg | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1. Caroline của Hesse-Rheinfels-Rotenburg | |||||||
| 2. Ernest Leopold, Phong địa Bá tước xứ Hesse-Rotenburg | 3. Nữ Bá tước Eleonore xứ Löwenstein-Wertheim-Rochefort | ||||||
| 4. William, Phong địa Bá tước xứ Hesse-Rotenburg | 5. Maria Anna xứ Löwenstein-Wertheim-Rochefort | 6. Maximilian Karl, Thân vương xứ Löwenstein-Wertheim-Rochefort | 7. Nữ Bá tước Polyxena Khuen von Belasi zu Lichtenberg | ||||
| 8. Ernest, Phong địa Bá tước xứ Hesse-Rheinfels-Rotenburg | 9. Marie Eleonore xứ Solms-Hohensolms | 10. Ferdinand Karl, Bá tước xứ Löwenstein-Wertheim-Rochefort | 11. Nữ Bá tước Anna Maria xứ Fürstenberg-Heiligenberg | 12. Ferdinand Karl, Bá tước xứ Löwenstein-Wertheim-Rochefort | 13. Nữ Bá tước Anna Maria xứ Fürstenberg-Heiligenberg | 14. Mathias Khuen von Belasi, Bá tước zu Lichtenberg und Gandegg | 15. Nữ Bá tước Anna Susanna von Meggau zu Kreutzen |
7. Di sản và bối cảnh lịch sử
Cuộc đời của Công chúa Caroline của Hesse-Rheinfels-Rotenburg, dù ngắn ngủi, nhưng lại gắn liền với những diễn biến quan trọng của triều đình Pháp trước thềm Cách mạng Pháp. Là vợ của một Hoàng thân huyết thống, bà đã ở trung tâm của xã hội quý tộc Pháp, ngay cả trong giai đoạn chồng bà bị thất sủng. Câu chuyện về Caroline không chỉ là về cuộc hôn nhân hoàng gia mà còn phản ánh sự phức tạp trong các mối quan hệ quyền lực và vị thế xã hội của giới quý tộc.
Đặc biệt, mối liên hệ gián tiếp của bà với Marquis de Sade thông qua mẹ của ông, một thị nữ của Caroline, cho thấy những tầng lớp xã hội đan xen tại triều đình. Hơn thế nữa, số phận bi thảm của cháu gái bà, Thân vương phi xứ Lamballe, người đã bị giết hại dã man trong Cuộc thảm sát tháng Chín năm 1792, đã minh họa rõ nét sự tàn khốc của Cách mạng Pháp và tác động của nó đến giới quý tộc. Những sự kiện này không chỉ là bi kịch cá nhân mà còn là biểu tượng cho sự sụp đổ của một chế độ cũ và sự nổi lên của một kỷ nguyên mới. Cuộc đời Caroline, qua những mối liên kết này, cung cấp một cái nhìn sâu sắc về mạng lưới phức tạp của các gia đình hoàng gia châu Âu và bối cảnh chính trị đầy biến động dẫn đến cuộc cách mạng vĩ đại của Pháp.